انکار حاکمیت و اصرار مردم؛ تداوم اعتراضات به بازداشت خودسرانه زنان در هرات
گزارشهای میدانی از شلیک هوایی و بازداشت بیش از ۳۰ معترض در مقابل دفتر والی هرات حکایت دارد؛ روایتی که از سوی طالبان کاملاً رد شد
عزیزی
گزارشهای رسیده از غرب افغانستان حاکی از تداوم اعتراضات مردمی در شهر هرات در صفت اعتراض به بازداشتهای خودسرانه زنان و دختران است؛ تجمعاتی که اینبار هم با برخورد خشونتبار نیروهای امنیتی طالبان و انکار مکرر مقامات محلی این گروه همراه بوده است.
به گفته شاهدان عینی، روز جمعه دهها تن از شهروندان هرات، دست به تجمع اعتراضی در برابر ساختمان ولایت (دفتر والی) زدند. معترضان خواستار توقف فوری بازداشتهای خودسرانه زنان به بهانه عدم رعایت حجاب مطلوب طالبان و همچنین پایان دادن به سرکوبهای خشونتآمیز در مناطق خاص، از جمله شهرک جبرئیل هرات شدند.
شاهدان عینی شمار معترضان در مقابل در ورودی دفتر والی را بیش از ۳۰ تا ۴۰ نفر تخمین زدهاند. بر اساس گزارشهای محلی، منسوبین امنیتی طالبان برای متفرق کردن تجمعکنندگان اقدام به شلیکهای هوایی کرده و با اعمال خشونت، تعدادی از معترضان را سوار بر موترهای نظامی کرده و به مکانهای نامعلومی انتقال دادهاند.
یکی از منابع محلی که از ذکر نامش در این گزارش خودداری میکند در این رابطه میگوید:
«مردم دیگر کارد به استخوانشان رسیده است. به بهانههای واهی و پوشش، زنان را از سطح شهر گرفتار میکنند. وقتی هم که برای دادخواهی مسالمتآمیز جمع میشویم، پاسخشان شلیک و بازداشت است.»
در پی این رویداد، سخنگوی دفتر ولایت هرات با رد کامل این گزارشها مدعی شد که هیچگونه تجمعی در برابر این نهاد صورت نگرفته، هیچ فردی بازداشت نشده و فیر هوایی نیز رخ نداده است. این تکذیب صریح در حالی صورت میگیرد که پیش از این نیز، نوراحمد اسلامجار، والی طالبان در هرات، در مصاحبهی مدعی شده بود که هیچ زنی به خاطر نوع پوشش در این ولایت بازداشت نشده است.
این تقابل آشکار، نشاندهنده یک استراتژی هویدا در ساختار رسانهی طالبان است؛ انکار سیستماتیک از سوی حاکمیت و اصرار بر حقیقت از سوی مردم.
طالبان تلاش میکنند با ایجاد خفقان، بایکوت خبری و ترسانیدن شاهدان عینی، مانع از درز اخبار سرکوبها به رسانههای بینالمللی شوند، کما اینکه مستندات میدانی و گزارشهای نهادهای حقوق بشری تاییدکننده خشونت گسترده علیه زنان است.
برخوردهای اخیر در شهرک جبرئیل هرات که بخش عمده ساکنان آن را شیعیان و هزارهها تشکیل میدهند، نشاندهنده ابعاد پیچیدهتر این سرکوبهاست. این مناطق در کنار تجربه سالها حملات هدفمند تروریستی، اکنون با فشارهای مضاعف امنیتی و جنسیتی روبرو هستند.
واقعیت جاری در هرات، آینه تمامنمای وضعیت بحرانی حقوق بشر در سراسر افغانستان است. رفتارهای مشابه در کابل، قندهار، مزارشریف و نقاط مختلف هزارستان نشان میدهد که سیاست حذف تدریجی و کامل زنان از عرصه عمومی و سرکوب اقلیتها، یک دستور کار سرتاسری و سیستماتیک است.
در غیاب رسانههای آزاد و در شرایطی که مجراهای سنتی اطلاعرسانی در داخل کشور به شدت تحت نظارت و سانسور قرار دارند، شهادتهای عینی شهروند-خبرنگاران و مستندسازی فعالان حقوق بشر، تنها پنجرههای باقیمانده برای انعکاس صدای جامعهای است که در برابر خفقان تمکین نکرده است.